Σε πλήρη αναστάτωση βρίσκεται ο παγκόσμιος αεροπορικός χάρτης, καθώς το αεροδρόμιο του Χίθροου στο Λονδίνο επιχειρεί σταδιακά να αποκαταστήσει τη λειτουργία του μετά τη μεγάλη πυρκαγιά που ξέσπασε το βράδυ της Πέμπτης σε ηλεκτρικό υποσταθμό, προκαλώντας εκτεταμένη διακοπή ρεύματος. Το Χίθροου, που αποτελεί τον βασικό αεροπορικό κόμβο της Βρετανίας και ένα από τα πολυσύχναστα αεροδρόμια διεθνώς, υποχρεώθηκε να αναστείλει όλες του τις πτήσεις για σχεδόν 24 ώρες.
Η Πυροσβεστική Υπηρεσία του Λονδίνου διαβεβαίωσε πως η φωτιά στον υποσταθμό δεν φέρεται να προκλήθηκε από ύποπτες συνθήκες, με τις έρευνες να επικεντρώνονται στον ηλεκτρολογικό εξοπλισμό. Παρόλα αυτά, λόγω της κρίσιμης σημασίας της υποδομής, την ηγεσία των ερευνών ανέλαβαν στελέχη της αντιτρομοκρατικής υπηρεσίας.
Η πρώτη πτήση που προσγειώθηκε μετά τη διακοπή ήταν της British Airways, λίγο μετά τις 6 το απόγευμα (ώρα Λονδίνου). Όπως ανακοίνωσε η διοίκηση του Χίθροου, σήμερα Παρασκευή θα πραγματοποιηθούν περιορισμένες πτήσεις, κυρίως για τη μετεγκατάσταση αεροσκαφών, ενώ στόχος είναι η πλήρης επαναφορά της λειτουργίας από το πρωί του Σαββάτου.
Το βρετανικό Υπουργείο Μεταφορών ανακοίνωσε την προσωρινή άρση των περιορισμών στις νυχτερινές πτήσεις, ώστε να αποσυμφορηθεί το σύστημα. «Ζητούμε συγγνώμη από όσους επηρεάστηκαν – λυπούμαστε για την ταλαιπωρία», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος του Χίθροου, Τόμας Γουόλντμπαϊ.
Εκτεταμένο χάος και οργισμένες αντιδράσεις
Η διακοπή λειτουργίας του Χίθροου είχε αλυσιδωτές επιπτώσεις σε όλο τον κόσμο: περισσότερες από 1.350 πτήσεις ακυρώθηκαν ή εκτράπηκαν, εγκλωβίζοντας πάνω από 200.000 επιβάτες. Πτήσεις προσγειώθηκαν εκτάκτως σε αεροδρόμια όπως το Γκάτγουικ, το Άμστερνταμ, η Φρανκφούρτη και η Λιόν, ενώ πολλές επέστρεψαν στο αεροδρόμιο αναχώρησης. Ορισμένα αεροσκάφη αναγκάστηκαν να επιστρέψουν ακόμη και σε μακρινούς προορισμούς όπως η Νέα Υόρκη, το Λος Άντζελες, η Βομβάη και το Δελχί, με την Air India να ακυρώνει όλες τις πτήσεις της προς Λονδίνο.
Οι British Airways, Virgin Atlantic, American Airlines, Lufthansa και άλλες μεγάλες εταιρείες υπέστησαν εκατοντάδες ακυρώσεις και καθυστερήσεις. Η British Airways αναμένεται να δει περίπου 677 πτήσεις της να επηρεάζονται.
Ο αεροπορικός αναλυτής Τζον Στρίκλαντ χαρακτήρισε το γεγονός ως «μια μικρής κλίμακας εκδοχή της 11ης Σεπτεμβρίου ή της ηφαιστειακής κρίσης της Ισλανδίας», ενώ επεσήμανε ότι πρόκειται για τη χειρότερη κρίση στο Χίθροου τα τελευταία 20 χρόνια.
Αναπάντητα ερωτήματα για την εφεδρική τροφοδοσία
Η πλήρης εξάρτηση του Χίθροου από έναν εξωτερικό υποσταθμό ενέργειας έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, ενώ αρκετοί ειδικοί αναρωτιούνται γιατί το πιο πολυσύχναστο αεροδρόμιο της Ευρώπης δεν διαθέτει αποδοτικό δικό του σύστημα εφεδρικής τροφοδοσίας. Παρότι υπεύθυνοι του αεροδρομίου υποστηρίζουν ότι υπάρχουν τέτοια συστήματα, παραδέχονται πως η ενεργοποίησή τους για όλη την έκταση του Χίθροου «δεν είναι άμεση».
Ο δημοσιογράφος του BBC, Simon Calder, χαρακτήρισε την κατάσταση «απόδειξη έλλειψης ανθεκτικότητας», σημειώνοντας πως τα γειτονικά αεροδρόμια, όπως το Γκάτγουικ, έφτασαν σύντομα στα όρια της χωρητικότητάς τους, με αποτέλεσμα να υπάρξει συμφόρηση σε ολόκληρη τη νοτιοανατολική Αγγλία.
Ο υπουργός Ενέργειας Εντ Μίλιμπαντ επιβεβαίωσε ότι η πυρκαγιά προκάλεσε βλάβη και στην εφεδρική γεννήτρια του Χίθροου, διαψεύδοντας πάντως σενάρια δολιοφθοράς.
Οργισμένοι επιβάτες και εκατομμύρια ζημιών
Την ίδια ώρα, ταξιδιώτες από κάθε γωνιά του κόσμου εκφράζουν την οργή και την απογοήτευσή τους. Ένα ζευγάρι Βρετανών παγιδεύτηκε στην Κίνα χωρίς να γνωρίζει πώς και πότε θα επιστρέψει, ενώ άλλοι παραμένουν καθηλωμένοι σε πόλεις όπως η Βαρκελώνη, η Ισλανδία και η Λιόν. Ο Alex Money, επιβάτης από το Κέιπ Τάουν, βρέθηκε στα γενέθλιά του αποκλεισμένος στη Βαρκελώνη, δηλώνοντας: «Δεν ήταν αυτό που είχα φανταστεί».
Οι οικονομικές συνέπειες για τον κλάδο προβλέπονται τεράστιες, με τις πρώτες εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για απώλειες δεκάδων εκατομμυρίων. Προς το παρόν, παραμένει ασαφές ποιος θα αναλάβει το κόστος των αποζημιώσεων.
Η Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας δεσμεύθηκε να «αντλήσει διδάγματα» από την κρίση και να επανεξετάσει τα μέτρα ασφαλείας και τις υποδομές του Χίθροου.